Op vrijdagmiddag 9 november organiseren het J.P. van Praag Instituut en vrijdenkersvereniging De Vrije Gedachte een publieksbijeenkomst over bevlogen jongeren, antimilitarisme en humanisering van de samenleving tijdens het Interbellum, in relatie tot nu. Hoe keken en kijken jongeren aan tegen de dreiging van oorlog en geweld? Op welke wijze probeerden (jonge) vrijdenkers en humanisten met geweldloze middelen weerstand te bieden tegen militarisme en onmenselijkheid? Vanuit welke levensbeschouwelijke bronnen putten zij, toen en nu?
Locatie: Universiteit voor Humanistiek, Kromme Nieuwegracht 29 te Utrecht.
Tijdens het symposium worden twee boeken gepresenteerd. Hierin wordt de strijd van jongeren, tijdens het Interbellum, tégen oorlog en vóór humanisering van de Nederlandse samenleving belicht. In een forumdiscussie gaan jonge humanisten en vrijdenkers in debat over hun inspriatie ten aanzien van deze kwesties.
Aanvang: 14.00 uur. Einde 17.00 uur (borrel tot 18.00 uur).
Entree: € 7,50 (inclusief borrel en € 7,50 korting bij aankoop van één of beide boeken) te voldoen bij binnenkomst.
In het Persbericht staat informatie over het programma.
Ja, de tranen staan in mijn ogen van zoveel humanisme. Wellicht kan meteen eens worden gepraat over de wereldbedreigende achterlijke theocratie, die ook wel Islam wordt genoemd. Over geweld gesproken. Maar het is natuurlijk veiliger die discussie zorgvuldig uit de weg te gaan. Helaas kan dat niet meer.
Al door de eeuwen heen zijn er pogingen ondernomen om op een pacifistische wijze de wereld te veranderen. Een van de laatste pogingen werd door Ghandi in India “lijdzaam verzet tegen de Britten” ondernomen. Ghandi refereerde zijn vreedzaam verzet aan de vergankelijkheid en eeuwige terugkeer van alle leven, geïnitieerd door de goden. Resultaat was; na de Britse aftocht een afschuwelijke broederoorlog tussen India, West- en Oost Pakistan (Bangladesh). Vóór hem was er iemand in India die we Boeddha noemen, ook hij beweerde door de geesten in het “waar geen iets is” geroepen te zijn om de vrede te verkondigen en zoals de Griekse stoïcijnen het levenslot te aanvaarden. Ooit liep er volgens overlevering iemand in Palestina rond die de wereld op vreedzame wijze wilde veranderen. Resultaat was en is, oorlog en doodslag en kort na hem (75nc) deels vernietigen en de verspeiding over de wereld van het Joodse volk door de Romeinen. Op dit moment beschikken naast de Westerse landen: China, Rusland, Israël en misschien Zuid-Afrika (oude vrienden van elkaar), Iran (zeer waarschijnlijk) over atoomwapens. Al deze landen vertegenwoordigen naast hun economische, etnische en religieuze vertegenwoordigers ook een deel van de macht in onze wereld. De atoomwapens hebben wij en zij om onze en hun wereld te vernietigen als we in gevaar komen. Dan blijft er nog een groepje mensen over die pacifist zijn! Dan lijkt het alsof het opnieuw begint. De humanist als redder van de wereld? Maar, aan wie refereert de humanist zich en zijn wereldbeeld?
Heer Velderman, u bent een uitstekend criticus, ik waardeer u als humanist, her eerste waar ik mee begin is het volgende; ik was in de jaren negentig vice-voorzitter van de IBKA (Internationaler Verein der Konfessionlosen und Aethiesten) in Duitsland. Toen speelde dit ook. Ik geef hier de uitgangspunten over humanisme van mijn oude vriend Dr. M. S. Salomon:
1. Discussie over vreemde of lokale “goden” is zinloos. Deze goden komen voort uit angstconstructies van de eerste primaten. Het gaat er om, dat de mens vasthoudt aan zijn grote ideaal; jet lijden van de mens te min deren. Neem afstand van het treurspel dat godsdienst heet. Wie bezig is met wetenschap, filosofie of kunst, heeft geen religie nodig om zich te verwerkelijken!
2. Neem een faire houding aan tegenover uw naaste, maar ook tegen de mensen, die u niet zo graag mag. Iedereen heeft recht op zijn opvattingen over leven en dood in dit leven.
3. Heb geen angst voor “autoriteiten” Deze worden vaak niet aangesteld om hun verstand, maar om volgzaam te zijn. Gebruik uw eigen verstand, autoriteiten hebben niet de waarheid in pacht. Al denken ze dit vaak.
4. Lieg niet tegen anderen, bedrieg niet, steel niet. En bega geen moorden. Zij het dat u geen andere mogelijkheid hebt om uw humane houding te handhaven!
5. Moraliseer niet. “Goed” en “Kwaad” bestaan niet. Wel mensen met andere opvattingen, behoeften en leerervaringen. Draag er toe bij, dat mensen zich kunnen ontwikkelen.
6. Sta open voor kritiek, Niemand kent de waarheid. Kritiek behoedt ons voor fouten die door vergissingen worden begaan. Accepteer daarom gen dogma´´s. Dogma´´s zijn bevroren angsten voor gemaakte fouten.
7. Wees niet al te overtuigd van jezelf. Twijfel ook aan de twijfel.
8. Roest niet vast in traditie. De mens beschikt over de mogelijkheid om te leren. Daarvoor heeft hij verstand. Gebruik dit verstand, anders rot het weg.
9. Geniet van het leven, het is hoogstwaarschijnlijk het enige. Gebruik uw dag als feest. Precies die eindigheid van het leve, maakt het uitermate kostbaar.
10.Gebruik uw leven voor een ideaal, bijvoorbeeld om u aan te sluiten bij die mensen, die van deze wereld voor de meeste mensen een betere en levenswaardige wereld willen maken. Dat draagt er toe bij, dat je het gevoel zult ondervinden niet zomaar te hebben geleefd en dat maakt jezelf gelukkiger.
Ik heb wel wat aanmerkingen. Over punt 4 bijvoorbeeld. Alle goede dingen zijn al duizenden jaren geleden gezegd. Onder meer in het voortreffelijke Egyptische Dodenboek of bij de Sumeriers. Ook Joszua heeft niets nieuws gezegd in zijn Bergrede. Al denken Cristenen dit, hun Bijbel is vooral plagiaat en niets meer.
Hoe komt het toch, dat wij niet in staat zijn, deze wereld te verbeteren?
Graag zie ik uw antwoord tegemoet!
vrgr.
Klaus-J. Wouters, Lima-Peru.
Om bij uw laatste vraag te beginnen. Ooit (zie Rousseau) waren planten en dieren en mensen in een harmonieuze samenleving. Elke soort binnen de flora en fauna kon (en nu nog) slechts overleven door de sterkste te zijn. Goed of kwaad (menselijke termen) bestaan niet in de Natuur. Een plant die we nu woekerplant noemen of een roofdier die anderen doodt, doet wat het moet doen om te overleven. Zij; de planten en dieren kunnen niet anders of ze moeten zich als soort opgeven. Vrijheid voor soorten of individuen bestond niet en zal (hoogst) waarschijnlijk nooit bestaan. Immers zonder je omgeving (als die ophoud te bestaan) ben je reddeloos verloren. Als het blijft bestaan blijf je afhankelijk. Na een ongelukje (genetische verandering) ofwel een mutatie onstaan nieuwe aan veranderende omstandigheden vormen van leven. En ja, daar is dan uiteindelijk de mens die we nu kennen, u en de anderen en ik. Mensen hebben zich (veronderstellen we) zich als enigen afgevraagd; waar komen we vandaan en wat is de zin van het leven? Op dat moment (het je afvragen) onstaat de echte mens. Vragen en het zoeken naar antwoorden dat vervolgens steeds meer vragen oproept. Groepen van mensen hebben antwoorden gevonden en geformuleerd. Op deze wijze zijn overtuigingen, religies, filosofie en uiteindelijk wetenschap ontstaan. Dat dit conflicteert met wat ik hiervoor vertelde, zien we in de dagelijkse werkelijkheid. Religie, overtuigingen en menselijke overwegingen zijn slechts simpele vergankelijke hersenspinsels. Helaas ook humanisme, ook een mooi idee om een verandering teweeg te brengen in de eeuwigheid. Geniet van je intentie, vecht ervoor uit alle macht en morgen is alles anders.
Tsa, al veel eerder heb ik in de Vrije Gedachte aangetoond, dat god een door de mens geschapen verschijnsel is en niet omgekeerd! Natuurlijk is de mens uit de natuur gevallen, door een verkeerde mutatie, zoals wij dit nu kunnen zeggen.
Zelf de Semitische (lees hier: Joodse)mythologie toont dit in Genesis uitdrukkelijk aan.
De mens leefde in het paradijs met andere dieren. Zich nergens verder van bewust. Zie uw eerste alinea! Tot hij dan van die boom wist te eten. Blijkbaar kon god dit in al zijn almacht niet voorzien!!!Heel vreemd. En waarom stond die boom daar?
Had de mens verder in het paradijs geleefd, als dier dus, dan had niemand ooit iets van god geweten. Hoe dan?
Toen het verval van het Romeinse Rijk in de 3e en 4e eeuw doorzette, heeft De Romeinse Keizer Constantijn de Grote, zijn kans schoon gezien, door opnieuw een theocratie te scheppen. Nu met de fabels van een joodse sekte.
Constantijns was niet zo “groot”. Een opportunist en een zeer wreed mens. Zoals alle Romeinse keizers.
Het heeft meer dan 1200 jaar geduurd, voordat van enige humane moraal in de wereld sprake was. Een gevolg van het christendom en andere theocratieen om de eenvoudige reden dat deze sociale systemen niet over humane moraal beschikken. Waar moeten ze die vandaan halen?
Europa zou de vrede gaan garanderen.
Derhalve zou de (dure) NAVO onnodig worden. Er is echter gebleken dat de NAVO Europa gebruikt voor wapenproductie en -handel. Daarom besloot ik deel te nemen aan de door PAIS georganiseerde bijeenkomst op zaterdag 2 juni 2012 in Utrecht, onder de noemer “Samenwerking in de vredesbeweging”.
Ik heb daar naar voren gebracht dat het zinvol zou kunnen zijn om de voormalige “Nederlandse Vredesraad” nieuw leven in te blazen, als overkoepeling van alle vredesorganisaties en vredesgroepen in Nederland. De doelstelling van deze hernieuwde Nederlandse Vredesraad zou dan moeten worden: Het bewerkstelligen van een juridische aanpak van het feit dat er steeds nog geen vrede is.
Daarbij heb ik e.e.a. toegelicht voor de aanwezigen van deze bijeenkomst en vernam daarbij van een aantal personen, dat ook zij daarbij dachten aan een het Tribunaal voor de Vrede.
Zo ontstond een klein werkgroepje van deelnemers die wel geïnteresseerd waren in zo’n aanpak. Vervolgens heb ik het Tribunaal voor de Vrede aangesschreven en op hun verzoek e.e.a. snel in een e-mail toegelicht, zodat het plan nog de komende zaterdagbijeenkomst besproken zou kunnen worden.
Later bleek, uit non-reacties, dat er geen interesse was om zo’n overkoepelende juridische rol te gaan vervullen.
Mijn ervaring met vele plaatselijke en regionale vredesorganisaties in Nederland, blijft dus geldig nl. dat die clubjes allemaal op hun eigen “eiland” blijven zitten, waardoor een goede aanpak van e.e.a. nooit echt van de grond komt.
Jammer.
In dit kader wil ik nog wijzen op een m.i. belangwekkende publiekatie uit 1938 met de duidelijke titel “OORLOG ALS ZIEKTE” door Dr Emil Flusser, met een voorwoord van Prof. Albert Einstein, in een vertaling van de Amsterdamse psychiater C. van Emde Boas, uitgegeven door Contact te Amsterdam.
Tevens wil ik hier wat historische gegevens verschaffen over die Nederlandse Vredesraad, een onderdeel van de Wereld Vredesraad, organisaties die m.i. “gereanimeerd” moeten worden:
NEDERLANDSE VREDESRAAD
Nieuwe Keizersgracht 61’, Amsterdam-C; tel.: 58151.
De beweging heeft als grondbeginsel:
a) dat alle internationale twisten en geschillen opgelost kunnen worden door middel van onderhandelingen en door overeen¬komsten die voor alle betrokken partijen aanvaardbaar zijn;
b) dat heden ten dage vreedzame samenleving tussen landen met een verschillend maatschappelijk stelsel mogelijk is.
De beweging spreekt zich niet uit over de verdiensten of afkeurenswaardigheden van het ene of het andere maatschappelijke stelsel, van deze of gene ideologie of filosofie. Zij bepaalt háár standpunt geheel onafhankelijk en laat zich daarbij uitsluitend leiden door de vredelievende verlangens van het Nederlandse volk, door het belang van Nederland en van de wereldvrede.
Daarom verenigt zij mannen en vrouwen van alle politieke en geloofsovertuigingen en uit alle maatschappelijke kringen, want niemand behoeft iets af te doen aan zijn overtuiging of iets van zijn oorspronkelijkheid in te boeten.
Het is een beweging van eenheid voor een actie waarvan de doeleinden in gezamenlijk overleg worden vastgesteld; dat is de gang van zaken zowel in de Wereld Vredesraad als in de Nederlandse Vredesraad en de plaatselijke Vredescomités. Dit alles maakt van de Nederlandse Vredesraad en de plaatselijke Vredescomités die zich achter haar scharen de ontmoetingsplaats voor allen die van goede wil zijn, zonder enige uitzondering.
Voorzitter: Ds. W. S. Hugo van Dalen.
Secretaris: Haakon Stotijn.
Redactie van het weekblad “Vrede”:
H. Nijman; A. Homma; S. Schoen.
De beweging is ontstaan in April 1949, in de voorbereiding van het eerste Wereldvredescongres (Salle Pleyel te Parijs).
Het weekblad “Vrede” is gegroeid tot een oplage van ruim 24.000 (eind 1953).
De Nederlandse Vredesraad staat in verbinding met de Wereld Vredesraad, waarvan Ds. W. S. Hugo van Dalen en Haakon Stotijn lid zijn voor Nederland.
De Wereld Vredesraad is gevestigd te Praag,
Palais S.I.A., Janska 100.
Voorzitter is Prof. Frédéric Joliot-Curie; secretaris-generaal Jean Lafitte.
Overigens, jammer dat ik het Symposium tegen Oorlog en onmensleijkheid niet kan bijwonen. Ik hoop dat ik over de uitkomsten ervan op de hoogte word gebracht!
Beste Rolf Knap. Het artikel gaat volgens mij over hoe jongeren tijdens het Interbellum aankeken tegen oorlog en geweld, een tijdvak tussen WO1 en WO2. Verder hoe zij zich ertegen verzetten of juist niet. Het gaat niet om verenigingen, commite’s en geloofsovertuigingen. Ook niet over dominee Van Daalen! Het gaat over hoe humanisten, vrijdenkers en hoe ze toen dachten over geweld, waar mensen in gedwongen werden door overheden.
de Heer HV: “Beste Rolf Knap. Het artikel gaat volgens mij over hoe jongeren tijdens het Interbellum aankeken tegen oorlog en geweld….”
UIT serie “Een Seculiere Geschiedenis van het Religiante Geweld” in de Vrijdenker:
Het Nederlands protestants-christelijke jongeren(!)weekblad Timotheus, aflevering 20 november 1926, liet weten, dat…
“….Mussolini een geweldig organisatorisch talent had, en dat hij het vadsig-luie, onbetrouwbare Italiaanse ras wilde maken tot een volk van vlijtige en eerlijke werkers….”
Ik was op die middag aanwezig (ik zat zelfs in het forum) en heb genoten.
Ik kan de 2 boekjes – “Liefde, dood en Jodenhaat” over de Dageraadsvoorzitter tijdens het interbellum, Jan Hoving en “Van jeugdig pacifisme naar geestelijke weerbaarheid” over de Jongeren Vredes Actie (1924-1940) – overigens aanraden: uitstekend gedocumenteerd leesvoer voor godvrijen, humanisten, atheïsten, ongodisten, vrijdenkers, buitenkerkelijken, seculieren…
In het volgende pamflet staan bijzonderheden.
http://www.devrijegedachte.nl/wp-content/uploads/Persbericht2.pdf